A20326 Organisatie van basiscomputerinitiaties en vrije inloop om digitale kloof te verkleinen (ABB_IED_DIG_UITROL)

Status

Stand van zaken (indicator)

Stand van zaken (toelichting)

Om het verloop en de resultaten van de projecten binnen het Vlaams actieplan ‘Iedereen digitaal’ in kaart te brengen, loopt in de UGent en VUB een wetenschappelijk onderzoek. De onderzoekers willen inzicht krijgen in hoe digitaal inclusiebeleid in de praktijk vorm krijgt in de lokale besturen en met welke uitdagingen ze geconfronteerd worden. De enquête peilde in het najaar naar wat de deelnemende gemeenten vinden van het bovenlokale ondersteuningsaanbod om aan digitale inclusie te werken. Het resultaat van dit onderzoek zijn leerlessen en concrete aanbevelingen naar de verschillende partners van het actieplan, om verder mee aan te slag te gaan. Het onderzoek loopt nog tem 2025.  Een aantal rapporten zijn reeds terug te vinden: https://www.vlaanderen.be/samenleven/toegankelijkheid-e-inclusie/e-inclusie/wetenschappelijke-monitoring-en-onderzoek-ikv-het-actieplan-iedereen-digitaal. Onze twee projectmedewerkers e-inclusie namen in 2023 en 2024 actief deel.

In Denderleeuw wordt al jaren ingezet op het digiwijs maken van inwoners via een actieve vrijwilligerspool 'De Buurtcomputer' genoemd die zowel de digipunten bemant als voorziet in vormingen. Sinds enkele jaren kunnen we ook rekenen op extra ondersteuning via projectsubsidies vanuit e-inclusie (Doe de Digiboost in 2022-2024) en digibanken Dender-Zuid (2021-7/2026). Sinds de komst en uitrol van deze projecten, zijn we actief onder de noemer DIGIPUNT DENDERLEEUW.

Midden 2026 stoppen echter alle subsidieprojecten van hogerhand en zal Digipunt Denderleeuw enkel en alleen verzorgd worden via onze vrijwilligers.

Digipunten (2014- heden)

De klanten hadden in hoofdzaak vragen rond Itsme en het overzetten van data. Verder ook over de installatie van een smartphone, installatie van apps, hulp bij inschrijvingen, aanvragen van documenten, streaming, opslaan van foto’s, abonnementen, … De duurtijd van het bezoek aan een digipunt varieerde van 5 minuten tot 2 uur.

• In de Palaver kende het digipunt in het voorjaar een beperkt aantal gegadigden, maar sinds het najaar wordt het digipunt op woensdagnamiddag heel frequent bezocht. We zetten zelfs een extra vrijwilliger in om de grote vraag te kunnen beantwoorden.   
• De digipunten Cement, BKO Iddergem en het onthaal AC worden betaald via het project Digibanken. In het najaar werd het digipunt in BKO Iddergem ingeruild voor een flexibele ad hoc invulling, bv een uitleg voor een groep van senioren om zo een groter bereik te hebben.  

Workshops en ondersteuning
Doelgroep Onderwijs

• Kennismaking met taalsoftware van Microsoft in de basisscholen van Denderleeuw.

Doelgroep Sociaal Huis

• We organiseerden in het najaar van 2025 terug een ‘aan-de-slagcursus’ (telkens 3 dagdelen) voor absolute computerleken. Na de cursus krijgen de deelnemers de laptop mee naar huis. Deze laptops worden verdeeld door het Digibanken-project. Vorig jaar schreven hiervoor 22 mensen in.
• Bij de voedselbedeling is telkens een vrijwillige digihelper aanwezig. Mensen worden toegeleid door Groep Intro vzw en de vrijwilligers van Welzijnsschakels vzw (die sinds najaar 2024 ook actief zijn in onze gemeente).

Doelgroep alle inwoners

• Alle inwoners konden deelnemen aan vormingen rond 
  • Itsme
  • werken in de cloud
  • Chatgpt en AI
  • e-Box
  • phishing en online veiligheid
  • digitale erfenis
  • QR-codes

Deze vormingen werden voorzien door onze eigen vrijwilligers en Ligo (via subsidies van Digibanken). Ook Avansa voorzag met de middelen van Digibanken in een Digitaal café in onze Palaver: 

• • werken met apps (fotografie, video, natuurgids,...)
  • bankieren met je smartphone
  • artificiële intelligentie

• Op 22 mei 2025: ondersteuning door vrijwillige digihelper in de Palaver om ouders te helpen bij inschrijvingen speelpleinwerking.

Vrijwilligers

• In Denderleeuw is nu een ploeg van 9 vrijwillige digihelpers. Tijdens het voorjaar gaf 1 vrijwilligster haar ontslag wegens verhuis naar de kuststreek. We verwelkomden  nog een extra vrijwilliger eind 2025.
• De groep vrijwilligers van het Digipunt kwam vijf keer samen in overleg. Daar werd de werking besproken en het vormingsaanbod vastgelegd.  
• Een viertal vrijwilligers staan in voor het uitwerken van een vormingsaanbod voor onze inwoners. Voor hen werd er een laptop voorzien vanuit het lokaal bestuur.

Digibanken (2021-7/2026)
Het project Digibanken (subsidies via Departement Werk en Sociale Economie) heeft een verlenging gekregen: het project loopt verder van 1 januari 2025 tot 31 juli 2026. We streven ernaar om minstens 1751 nieuwe, unieke contacten te bereiken over grondgebied Denderleeuw, Ninove en Geraardsbergen. Hiervoor is er een subsidie van 500.000 euro (te verdelen over de verschillende partners en de lokale besturen). De dagelijkse organisatie ligt bij externe partner GroepIntro vzw. Digibanken zet Ligo en Avansa in om extra vormingen te verzorgen voor onze inwoners. Deze organisaties zijn deskundig in het lesgeven aan kwetsbare, minder digiwijze inwoners. 

Outreachend werken

Tijdens de voedselbedeling is er een begeleider van Groep Intro vzw aanwezig om er mensen te ondersteunen op digivlak en toe te leiden naar de vormingen en digipunten. Een mobiel digipunt werd ingezet aan het onthaal van het gemeentehuis iedere eerste vrijdag van de maand. De momenten en locaties van de verschillende digipunten in onze gemeente, werden gelinkt aan de zitdag van de seniorenconsulent om zo nog meer mensen te bereiken. 

Communicatie en promotie
De communicatie van het project verloopt intussen heel soepel. Een artikel in de Schakel, Uit-kalender, flyers die verspreid worden in gemeentelijke gebouwen en huis-aan-huis in de wijk Leeuwbrug en bij huisartsen en apothekers, online promotie naar verenigingen, zorgen er voor dat het aanbod heel breed bekend is. Ook aan thuisverplegers in de gemeente bezorgen we onze flyers. De inschrijvingen voor de meeste cursussen lopen zeer vlot. 

Uitdaging

• Het blijft zeer moeilijk om de kwetsbare doelgroepen te bereiken. Ondanks het succes, is er een zeer groot percentage mensen die niet bereikt worden. We kaartten dit aan in een lerend netwerk en bij VVSG. Dit probleem blijkt in alle besturen te leven. ABB en VVSG willen in de toekomst hierin ondersteuning bieden. We zoeken nieuwe plaatsen waar outreachend werk kan gebeuren.
• Onzekerheid over een budget vanaf 2026 gezien wegvallen bovenlokale subsidies en verderzetting enkel en alleen met vrijwilligers.

Tijd (indicator)

Tijd

Geld (indicator)

Geld

Het project Digibank Dender-Zuid kadert in het relanceplan Vlaamse Veerkracht. Copact vzw verkreeg een subsidie van 477.000 euro, is trekker van en beheert de financiën voor het project. Dit project liep af op 30 september 2024, maar werd via een nieuwe projectoproep verlengd van 1 januari 2025 tot 31 juli 2026. De subsidie bedraagt 500.000 euro (te verdelen over de verschillende partners en de lokale besturen). De dagelijkse organisatie ligt bij externe partner GroepIntro vzw.

Het project 'Doe de digiboost' werkt met subsidies van de Vlaamse overheid (200.000 euro) , aangevuld met een eigen inbreng van de verschillende deelnemende gemeenten (20.000 euro van Denderleeuw, 10.000 euro van respectievelijk Haaltert, Erpe-Mere en Lede). We beheren de financiën vanuit Denderleeuw, in nauw overleg met Agentschap Binnenlands Bestuur. Dit project liep af op 31 december 2024.